Houten, vilten en velvet kerstballen
Redactie Kerstballenkopen.be ·

Hout, vilt en velvet halen de glans uit de boom en geven er textuur voor terug. Ze wegen weinig, ze breken niet, en ze worden lelijk als je ze behandelt als een glazen bal die tegen een stoot kan en tegen stof niet. In een huis met kinderen of een kat zijn ze vaak de verstandigste ballen op de onderste takken. In een glanzende gouden boom zijn ze het accent dat voorkomt dat alles één schittering wordt.
De plaats van glas en plastic in die mix staat in de complete gids voor kerstballen kopen in België.

Hout
Hout voelt warm en oogt rustig. Licht hout past bij een witte of champagne boom. Donker hout past bij groen en bij bordeaux, en wordt een vlek op een witte boom. De nerf mag zichtbaar zijn. Een dikke laklaag maakt er plastic van en dan had je plastic kunnen kopen.
Houten kerstballen zijn licht. Ze hangen aan dunne takken zonder die te plooien. Ze kloppen tegen elkaar met een droog geluid. Laat ruimte, of hang ze waar de tak niet beweegt. Een inkeping of een barst in massief hout is vaak geen breuk maar het materiaal. Een bal van triplex die loslaat, is dat wel. Kijk naar de lijmrand.
Hout neemt geur op. Hang het niet boven de kookplaat en niet in een doos naast mottenballen. Berg het droog. Een vochtige kelder zet hout uit en laat het daarna scheluw trekken.
Vilt en andere stof
Vilt is zacht, mat en vergevingsgezind voor een kinderhand. Het is ook een stof die pluist en die kattenhaar verzamelt. Stoffen kerstballen was je niet in de machine. Een vochtige doek, voorzichtig, en daarna drogen voor ze de doos in gaan. Water in de kern, als die van piepschuim is, blijft daar.
De kern telt. Een vilten hoes om een harde kern blijft rond. Een slappe vulling deukt en blijft deuken. Duw zacht in de winkel. Veert hij terug, dan is de vorm stabiel.
Vilt in de kleur van de boom, niet in een nieuwe regenboog, tenzij de boom speels is en de rest van de ballen dat ook is. Een vilten bal met een gezicht hoort bij de grappige ornamenten en trekt meer aandacht dan zijn maat. Hang er weinig.
Velvet
Velvet of fluweel vangt het licht anders dan mat plastic. De kleur lijkt dieper, het oppervlak leeft als je erlangs loopt. Velvet kerstballen zijn sterk in bordeaux, oudroze, groen en donkerblauw. Fel glitterfluweel bestaat en haalt de rust weg waarvoor je velvet koos. Koop de stille versie.
Velvet toont vingerafdrukken en stof. Hang het waar je niet elke keer langs strijkt, of aanvaard dat je het af en toe borstelt met een zachte kledingborstel, met de pool mee. Een plakroller kan de pool opruwen. Test op een onzichtbare plek, of beter: gebruik hem niet.
Het kapje van een velvet bal zit soms op een lint in plaats van op een metalen dop. Controleer of dat lint vastzit. Een lijmpunt die loslaat, laat de bal vallen, zacht en toch op de grond.
Waar je ze hangt
Onderaan, waar glas gevaarlijk is. Aan de punten van een kunstboom, waar glas te zwaar is. Op ooghoogte, als ze de mooiste textuur zijn die je hebt en het glas ernaast staat om te glanzen. Niet buiten. Regen en vilt zijn een vlek. Niet in een krans aan de voordeur.
Meng ze met glas in plaats van een boom die alleen maar stof is. Alleen hout en vilt oogt knus en kan dof worden, letterlijk, omdat niets het licht terugkaatst. Eén op de drie ballen mag glanzen. De stoffen en houten doen de rest.
De kleur volgt de boom. Hout en vilt in een vreemde tint vallen meer op dan glas in een vreemde tint, omdat ze geen reflectie hebben die de kleur verzacht. Leg ze tegen de zetel.

Opbergen
Apart van glas, zodat ze niet krassen en niet gekrast worden. Een doek eroverheen tegen stof. Niet vacuüm zuigen tot de velvet plat is. Niet in een plastic zak die de geur van nieuw plastic afgeeft aan het hout.
Voor je ze ophangt: een uurtje luchten als de doos muf ruikt. Stof uit de plooi van het vilt halen met een droge borstel. Een mot in wollen vilt is zeldzaam en vervelend. Zie je gaatjes of spinsel, dan gaat die bal weg en controleer je de rest. Bewaar stof niet jarenlang tegen een wollen trui aan zonder te kijken.
Fouten
Een hele boom in vilt, zonder één glanzende bal, en dan het licht hoger zetten om “toch iets te zien”. Velvet onderaan in een huis met een labrador. Hout kopen met een geur van verse lak en het dezelfde avond naast het kussen hangen. Stof wassen op negentig graden. En deze ballen buiten hangen omdat ze toch niet breken. Ze breken niet. Ze rotten wel.
Hout, vilt en velvet zijn de ballen voor handen, voor dunne takken en voor een boom die textuur nodig heeft. Koop ze in de kleur die je al hebt, hang ze waar glas niet hoort, en geef ze een droge doos. De stoffen kerstballen blijven dan jaren mooi, op een manier die glas alleen blijft als niemand hem laat vallen.

Textuur mengen zonder de boom dof te maken
Hout, vilt en velvet vangen weinig licht terug. Een boom die alleen uit die drie bestaat, oogt zacht en kan doodvallen zodra de kamerlamp uitgaat. Eén op de drie ballen mag glanzen: glas of een glanzende plastic bal in dezelfde kleur. Die glans maakt de textuur leesbaar. Zonder die glans zet je het licht harder en was je de stof uit in plaats van ze te tonen.
Hang velvet en vilt waar je er niet elke keer langs strijkt. Een looproute maakt ze grijs van stof en haar. Een labrador op de onderste tak is het einde van licht velvet. Hout verdraagt een stoot beter en verdraagt geen vocht. De keuken en de badkamer zijn geen plek. Buiten is geen plek. Regen maakt van vilt een vlek en van hout een kromme schijf.
Berg ze apart van glitter en apart van glas. Glitter kruipt in de pool en komt er niet uit. Glas krast en wordt gekrast. Een doek over de doos, geen vacuümzak die velvet platdrukt, geen kelder die naar vocht ruikt. Lucht de doos als ze muf is voor je de ballen hangt. Een geur van zolder in een houten bal blijft hangen naast het kussen. Droog, donker en met één glanzende buur in de boom: dan blijven deze materialen jaren het rustpunt dat glas alleen is zolang niemand het laat vallen.
Eén glanzende buur
Hout, vilt en velvet hebben een glanzende buur nodig, anders wordt de boom dof zodra de kamerlamp uitgaat. Hang stof niet in de looproute en niet buiten. Bewaar ze droog, los van glitter, en lucht de doos als ze naar zolder ruikt voor je de ballen opnieuw hangt.
Borstel velvet met de pool mee en laat vilt drogen voor het de doos in gaat. Een natte vilten bal in een gesloten doos wordt een vlek en een geur. Hout wrijf je niet in met een nieuwe laklaag vlak voor je het ophangt. De geur trekt in de kamer en blijft daar langer hangen dan de kerstsfeer.