Kerststukje maken met kerstballen
Redactie Kerstballenkopen.be ·
Een kerststukje staat dichter bij het oog dan de boom. Elke bal is groot in beeld, ook als hij klein in centimeter is. Je maakt het stuk op een schaal, een ring of een lage vaas, en je stopt wanneer het nog lucht heeft. Een stuk dat uitpuilt, valt uit elkaar op weg naar de tafel.
De ballen komen uit dezelfde familie als de boom. Die familie kies je met de complete gids voor kerstballen kopen in België. In een stuk werken vooral kleine kerstballetjes.
De basis
Een lage schaal of een bord met een rand houdt de boel bij elkaar. Steekschuim zuigt water op en houdt takken vast. Het is handig en het is afval dat je niet door de gootsteen spoelt. Een droge basis van mos, een droge ring of gewoon de schaal zonder schuim is eenvoudiger als je alleen ballen en een paar takken gebruikt.
Ballen hebben geen water nodig. Takken wel, als ze vers zijn. Meng je vers groen met ballen, dan is een natte basis zinvol en moet de schaal waterdicht zijn. Meng je alleen ballen, lint en droog materiaal, dan blijft alles droog en kan je het stuk langer laten staan.
De hoogte blijft onder de bliklijn van wie aan tafel zit. Een stuk van vijftien centimeter hoog is voor een eettafel vaak genoeg. Hoger wordt een muur. Op een sideboard tegen de wand mag het hoger, omdat niemand eroverheen hoeft te praten.
Welke ballen
Klein tot middel, 4 tot 8 cm. Een bal van 10 cm mag als het stuk groot is en de bal niet rolt. Zware glazen ballen maken een licht bord topzwaar. Lijm ze niet vast als je ze volgend jaar in de boom wilt. Leg ze in een nest van takken of mos, of bind ze met een kort draad aan de ring.
Kleur: dezelfde twee kleuren en hetzelfde metaal als de boom. Een stuk in een nieuwe kleur maakt de tafel tot een tweede huishouden. Rode kerstballen in het stuk en rode ballen in de boom is genoeg herhaling. Drie maten in het stuk is te veel. Twee is beter.
Plastic of glas mag allebei binnen, zolang het stuk niet op de rand van de tafel staat waar een elleboog het afduwt. Op een lage salontafel met kinderen: plastic of hout. Kapjes draai je weg of je haalt het haakje eraf als het omhoog steekt en het oog stoort.
Een slinger van kralen mag door het stuk, kort geknipt. Een lange kerstslinger hoort in de boom, niet dubbelgevouwen in een schaal waar ze gaat schuiven.
Opbouw
Leg eerst de takken of het mos, in één richting of in een duidelijke kring. Druk daarna de grootste bal in het midden of net ernaast. Het midden is voor een kaars als je die gebruikt, niet voor de mooiste bal én de kaars. Kies.
Verdeel de andere ballen oneven: drie of vijf. Even aantallen ogen als een paar schoenen. Draai glanzende ballen zodat het licht van het raam erin komt, niet zodat je alleen het kapje ziet.
Stop wanneer je de basis nog op een paar plekken ziet. Een stuk waarin niets van de schaal overblijft, had een grotere schaal nodig of minder ballen. Neem ballen weg. Je kan ze altijd terugleggen.
Til het bord op. Schuift er iets, dan lag het alleen maar mooi voor de foto. Zet het vast met een stukje draad of met een betere holte in het mos. Lijm is de laatste stap voor een stuk dat je weggooit, niet voor ballen die je bewaart.
Kaarsen
Een echte kaars staat alleen in een houder die stabiel is, hoger dan de omringende takken, op een droge basis. Verse naalden en een vlam zijn een slechte combinatie. Droog mos en een vlam ook. In een huis waar je het stuk onbewaakt laat, is een ledkaars het juiste gereedschap. De ledkaars geeft hetzelfde beeld op een foto en laat de ballen heel.
Zet geen kaars in een glazen bal. Een bal is geen lantaarn, tenzij hij daarvoor gemaakt is en de warmte kwijt kan. De meeste kerstballen zijn dat niet.
Drie plekken
Op de eettafel blijft het stuk laag en gaat het weg tijdens het eten als de tafel smal is. Op het dressoir mag het langer blijven en mag het glas. Op de badkamer of de keukenwerkbank hoort het niet. Vocht, vet en een plek die je moet schoonmaken, winnen van het stuk.
Een stuk voor de voordeur is geen stuk meer maar een krans, en dan gelden de buitenregels: geen glas, geen steekschuim dat verweekt in de regen.
Bewaren
Haal verse takken eruit voor je iets opbergt. Die schimmelen. De ballen gaan terug naar hun doos, het mos alleen als het droog is. Een stuk in zijn geheel op zolder tillen lukt één keer en eindigt in gebroken glas. Bouw het volgend jaar opnieuw. Het duurt twintig minuten als de ballen bij elkaar liggen.
Fouten
Te hoog bouwen. Een nieuwe kleur gebruiken. Ballen vastlijmen die je wilde bewaren. Een echte vlam tussen droge takken. En het stuk op de rand van de tafel “omdat het daar het mooist staat” tot de eerste gast gaat zitten.
Een goed stuk herhaalt de boom in het klein, blijft laag, en kan tegen een elleboog. De kleine kerstballetjes zijn daarvoor gemaakt. De grote bewaar je voor de takken die ze kunnen dragen.
Hoogte, water en de plek waar het stuk staat
Ga zitten aan de tafel voor je het stuk afmaakt. Wat boven je ooglijn uitkomt, gaat eraf. Een tak die mooi was toen je stond, is een muur toen je zit. De ballen blijven laag, in een oneven aantal, in de kleur van de boom. Een nieuwe kleur in het stuk maakt de tafel los van de living. Dat zie je zodra je opkijkt van het bord naar de hoek waar de boom staat.
Vers groen hoort bij een waterdichte schaal en bij takken die je vervangt wanneer ze drogen. Ballen hebben geen water nodig. Meng je beide, dan mag het water de doppen niet raken. Een natte dop oxideert. Een ledkaars in het midden is de veilige lichtbron. Een echte vlam alleen in een stabiele houder, hoger dan droge naalden, en nooit in een strooien basis die je onbewaakt laat.
Op het dressoir mag het stuk langer blijven dan op de eettafel. Op de eettafel gaat het weg wanneer de schalen komen, als de tafel smal is. Bouw het zo dat je het in één beweging kan optillen. Lijm de ballen niet vast als ze terug de boom in moeten. Na de feestdagen gaan verse takken weg en de ballen terug naar hun vak. Het stuk opnieuw bouwen duurt twintig minuten. Een stuk dat je in zijn geheel op zolder tilt, eindigt in gebroken glas. Laag, licht en herhaalbaar is de versie die het eten overleeft.
Zittend controleren
Ga zitten voor je het stuk afmaakt. Wat boven je ogen uitkomt, gaat eraf. Het stuk moet in één beweging van de tafel kunnen, en de ballen moeten terug kunnen naar de boom. Lijm ze niet vast.
Zet het afgewerkte stuk een uur op de echte plek en loop er drie keer langs. Wat je dan wilt verplaatsen, verplaats je meteen. Een stuk dat alleen mooi is zolang niemand erlangs loopt, staat verkeerd of is te hoog. Lager maken is de verbetering, niet nog een bal erbij.